Thứ Hai, ngày 27 tháng 4 năm 2026

Từ “xóa đói thông tin” đến “xóa nghèo thông tin”

Hoạt động thông tin thời sự cần được tổ chức kịp thời và có hiệu quả để cung cấp cho cán bộ, đảng viên những nội dung đang được dư luận quan tâm. (Ảnh minh họa)

(Thanhuytphcm.vn) – Nằm trong Chương trình Xóa đói giảm nghèo, từ tháng 4/1996, Ban Tư tưởng – Văn hóa Thành ủy TPHCM (nay là Ban Tuyên giáo Thành ủy) phối hợp với Đài Tiếng nói nhân dân thành phố (VOH), Sở Văn hóa và Thông tin (nay là Sở Văn hóa và Thể thao, Sở Thông tin và Truyền thông), Hội Nông dân và Ban Chỉ đạo Xóa đói giảm nghèo thành phố đã đề ra nội dung xóa đói thông tin. Đây là cuộc vận động, tổ chức trao tặng và cung cấp các phương tiện nghe, nhìn, đọc như radio, cassette, tivi, video, sách, báo, lập các tụ điểm sinh hoạt văn hóa…, tạo điều kiện hỗ trợ và nâng cao đời sống văn hóa, tinh thần của bà con nông thôn nghèo ngoại thành (trong đó có khá đông gia đình chính sách), nhằm rút ngắn khoảng cách hưởng thụ văn hóa ở các vùng nông thôn với các vùng đô thị hóa và nội thành.

Theo đó, thành phố đã vận động và trao tặng radio cho các hội nông dân nghèo, gia đình chính sách, thanh niên xung phong, bộ đội, người khiếm thị, người già, người khuyết tật ở các xã thuộc TPHCM và một số địa phương có kết nghĩa với thành phố, nhất là ở khu vực biên giới, vùng sâu, vùng xa. Thành phố cũng khảo sát và vận động tặng tivi cho các ấp, cụm văn hóa cơ sở, gia đình chính sách tiêu biểu (thương binh, liệt sĩ, Bà mẹ Việt Nam Anh hùng…); đồng thời kết hợp với một số đơn vị kinh tế và ngân hàng để tổ chức bán trả góp tivi cho hộ nghèo. Thành phố cũng triển khai phát hành các loại sách báo đến các cơ sở đảng, nhất là báo và tạp chí của Đảng; hỗ trợ đưa các báo đoàn thể xuống chi bộ, chi đoàn, chi hội…; củng cố các thư viện, phòng đọc sách, xây dựng các sạp báo, điểm phát hành sách báo, văn hóa phẩm, bưu điện. Ngoài ra, thành phố còn xây dựng mô hình ấp văn hóa, cụm văn hóa, vận động xây dựng nông thôn mới và gia đình văn hóa mới.

Hoạt động xóa đói thông tin đã có tác động rất lớn đến việc thay đổi nếp sống cũng như đời sống tinh thần của người dân ở ngoại thành, trong đó có nhiều gia đình chính sách. Ngay trong năm đầu tiên, các cơ quan đã tặng hàng chục ngàn radio đến bà con nghèo. Cùng với kết quả của các nội dung khác trong Chương trình Xóa đói giảm nghèo, xóa đói thông tin đã góp phần nâng cao bộ mặt của các vùng nông thôn, nâng cao chất lượng sống của người dân ở ngoại thành, tạo tiền đề quan trọng để thành phố sau này thực hiện Chương trình Xây dựng nông thôn mới.

Có thể nói, trong bối cảnh giữa thập niên 1990, khi việc đáp ứng nhu cầu thông tin của người dân nói chung còn hạn chế, đời sống giữa vùng nông thôn và nội thành, người hộ nghèo và các nhóm cư dân khác của thành phố có một khoảng cách đáng kể thì đặt ra việc xóa đói thông tin là rất nhân văn và có ý nghĩa thiết thực. Trên cách tiếp cận đó, hiện nay, thành phố nên quan tâm nhiều hơn đến vấn đề xóa nghèo thông tin.

Khi đặt ra vấn đề này, chúng ta cần nhìn nhận thành phố hiện nay đang thực hiện “giảm nghèo đa chiều”, “giảm nghèo bền vững”, tức là không còn “đói” mà chỉ còn “nghèo”. Tương tự như vậy, với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ, việc đáp ứng nhu cầu giải trí, nhu cầu nâng cao đời sống tinh thần và thông tin liên lạc đã được nâng cao đáng kể. Trước đây, người nghèo cần tặng radio, tivi, sách báo… nhưng hiện nay, hầu như gia đình nào cũng có tivi, smartphone…, nên nhu cầu về thông tin và các nhu cầu khác về tinh thần có thể được đáp ứng với chất lượng cao so với trước.

Tuy nhiên, giữa bối cảnh thông tin rất đa dạng, nhiều chiều và có phần khó kiểm soát thì với một số người dù có nhiều thông tin nhưng lại nghèo thông tin. Bởi vì, thông tin thì nhiều nhưng nhiều người không có điều kiện hoặc năng lực để chọn lọc thông tin nào đúng đắn, thông tin nào ích để tiếp nhận; hoặc có khi tiếp nhận cả thông tin sai lệch, xấu độc, rồi còn lan truyền cho người khác; hoặc có khi tin tưởng làm theo những thông tin không chính xác của các nguồn tin không xác định… Trong số này, có cả một số ít cán bộ, đảng viên, nhất là với các đảng viên đã nghỉ hưu. Hiện tượng đó có thể gọi là “nghèo thông tin”, tức là không tiếp nhận đủ những thông tin có ích, cần thiết, kịp thời.

Để khắc phục tình trạng “nghèo thông tin” này, cần có việc tổ chức thông tin, tuyên truyền tích cực hơn nữa, kịp thời hơn nữa, chủ động hơn nữa. Đối với đảng viên, bên cạnh cơ chế cung cấp thông tin thông qua phát báo miễn phí (như tặng báo Sài Gòn Giải phóng cho đảng viên từ 40 tuổi đảng trở lên), thông tin trong sinh hoạt chi bộ định kỳ, gửi tài liệu trong các group… thì cần thực hiện việc chia sẻ thông tin từ các nguồn chính thức, chính thống về các vấn đề đang được dư luận quan tâm. Nếu không thể tổ chức thông tin gián tiếp thì có thể tổ chức thông tin trực tiếp để các báo cáo viên, tuyên truyền viên cung cấp các thông tin có định hướng. Việc làm cần thực hiện đối với cả các đảng viên đã được miễn sinh hoạt đảng bằng hình thức phù hợp, bởi dù không nhận phân công công việc nhưng nhu cầu thông tin với các đảng viên cao tuổi là rất lớn và đây là kênh có thể góp phần lan tỏa nhanh đến nhiều chủ thể khác.

Đối với người dân, ở từng tổ dân phố, tổ trưởng hoặc cảnh sát khu vực nên thường xuyên cung cấp thông tin từ các nguồn đáng tin cậy trên các group, chứ không phải đợi đến kỳ họp tổ (nơi nào thực hiện đều thì hằng quý). Đồng thời, có thể thông qua bản tin ở tổ, loa truyền thanh ở xã, tờ tin của phường…, những nội dung “nóng” có thể lan tỏa ngay để góp phần ổn định tình hình dư luận. Để làm được việc này, đảng ủy phường, cấp ủy chi bộ khu phố/ấp phải tích cực hỗ trợ thông tin bởi trong nhiều trường hợp, cán bộ tổ dân phố khó cập nhật được thông tin chính thống và chính thức để có thể gửi đến người dân. Ngoài ra, cần thiết huy động sự tham gia của các đảng viên sinh hoạt nơi cư trú (đảng viên 213) để có thêm kênh thông tin có ích.

Bên cạnh đó, các địa phương, các cơ quan, đơn vị cần xây dựng các trang thông tin điện tử, trang mạng xã hội… để thông tin ngay cho cán bộ, nhân viên, người lao động và người dân của mình về các vấn đề dư luận đang quan tâm, từ đó góp phần giải tỏa sự “nghèo” thông tin ở chính cơ quan, đơn vị của mình.

Khác với hiện tượng “đói thông tin” nhiều năm trước vốn thường là ở khu vực ngoại thành, hiện tượng “nghèo thông tin” có cả ở khu vực nội thành lẫn vùng ven. Do đó, các tổ chức đảng, các cấp ủy phải thực sự quan tâm khắc phục tình trạng này, tránh để người dân nghe và tin theo các thông tin sai lệch, cũng như việc đảng viên tham gia lan truyền các thông tin chưa được kiểm chứng làm phức tạp thêm tình hình dư luận!

Vân Tâm


Ý kiến bạn đọc

refresh
 

Tổng lượt bình luận

Tin khác

Thông báo