Chủ Nhật, ngày 6 tháng 12 năm 2020

Tiếp tục nghiên cứu, luận giải để vận dụng, phát huy trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hôm nay

Các đại biểu trao đổi tại Hội thảo “Nam bộ kháng chiến - Ý chí bảo vệ độc lập, tự do và bài học lịch sử”

(Thanhuytphcm.vn) - Thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám 1945 mở ra kỷ nguyên độc lập tự do của dân tộc. Nhưng việc Pháp nổ súng đánh chiếm trụ sở UBND Nam Bộ và cơ quan tự vệ TP Sài Gòn vào ngày 23/9/1945 mở đầu cuộc chiến tranh xâm lược nước ta lần thứ hai đã buộc quân dân Nam Bộ bằng mọi thứ vũ khí có trong tay nhất tề đứng lên quyết chiến đấu đến cùng, bảo vệ nền độc lập non trẻ vừa giành được… Qua 75 năm, dù đã được bàn thảo, mổ xẻ rất nhiều, nhưng với độ lùi thời gian và thêm nhiều nguồn tư liệu lịch sử mới, cách tiếp cận mới, nhiều vấn đề về Nam Bộ kháng chiến vẫn cần được tiếp tục nghiên cứu, luận giải để vận dụng, phát huy hơn nữa trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hôm nay.

Đó cũng là mục đích Hội thảo “Nam Bộ kháng chiến - Ý chí bảo vệ độc lập, tự do và bài học lịch sử” được Bộ Quốc phòng phối hợp Thành ủy TPHCM tổ chức tại TPHCM vào ngày 21/11, nhân kỷ niệm 75 năm Nam bộ kháng chiến (1945 - 2020).

Biểu tượng của tinh thần dân tộc, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân

Trong tham luận Từ “Lời thề độc lập” đến “Lời kêu gọi của Ủy ban kháng chiến” - Ý chí, quyết tâm hành động của quân và dân Nam bộ, PGS.TS Hà Minh Hồng (Hội Khoa học Lịch sử TPHCM) khẳng định quyết định mang tầm lịch sử của “Hội nghị Cây Mai”. Trước 2 luồng ý kiến trái chiều - một bên chủ trương phát động đình công, bãi thị, bất hợp tác chờ lệnh của Trung ương và một bên chủ trương phát động ngay cuộc kháng chiến chống Pháp, sau hơn 180 phút tranh luận căng thẳng và gay gắt, Bí thư Xử ủy Trần Văn Giàu quyết ý: “Tướng biên cương phải biết tự quyết định theo đường lối bảo vệ đất nước mình… Tôi quyết định đánh! Đánh lại ngay. Tôi xin trình với hội nghị lời kêu gọi kháng chiến sau đây của Ủy ban kháng chiến!”.

PGS.TS Hà Minh Hồng phát biểu tại Hội thảo PGS.TS Hà Minh Hồng phát biểu tại Hội thảo

Theo PGS.TS Hà Minh Hồng, quyết định này như phản ứng tự nhiên của nền độc lập. Cả Sài Gòn và Nam Bộ đứng lên theo lẽ tự nhiên “Độc lập hay là chết”. Sự đúng đắn đó đã được khẳng định với sự nhất trí của Thường vụ Trung ương Đảng (đã họp khẩn cấp sau khi nhận được điện báo vào ngày 24/9). Cùng với đó là lời hiệu triệu nhân dân “Hãy ủng hộ phong trào đấu tranh oanh liệt của đồng bào Nam Bộ” với các đoàn quân Nam tiến lên đường và Quỹ Nam Bộ kháng chiến được thành lập…

Trong tham luận “Nam bộ kháng chiến hội tụ hào khí Đồng Nai - Bến Nghé - Cửu Long”, GS.TS Võ Văn Sen đúc kết tinh thần Nam bộ kháng chiến là sự nối tiếp và phát triển của hào khí mở nước Văn Lang - Âu Lạc, hào khí Đông A chống xâm lăng thời Trần, đồng thời hun đúc nên từ hào khí “ba thế kỷ mang cày đi mở cõi” của vùng đất mới. Đó là sự xung kích đi trước nhưng luôn biết giữ gìn, phát huy tinh thần dân tộc anh hùng, bất khuất, đoàn kết - đại đoàn kết dân tộc, tính thống nhất dân tộc, tự hào về nguồn cội “con Lạc, cháu Hồng”. Tinh thần đoàn kết vì đại nghĩa độc lập dân tộc này đã được thể hiện qua sự thống nhất tổ chức Đảng ở Nam bộ (vì nguyên nhân lịch sử, giai đoạn này Nam bộ tồn tại 2 xứ ủy Tiền phong và Giải phóng, cùng hệ thống cấp ủy cấp dưới), là điều kiện tiền đề cho việc xây dựng chính quyền cách mạng, lực lượng vũ trang, thống nhất mặt trận và đoàn thể quần chúng.

Các đại biểu dự Hội thảo “Nam bộ kháng chiến - Ý chí bảo vệ độc lập, tự do và bài học lịch sử” Các đại biểu dự Hội thảo “Nam bộ kháng chiến - Ý chí bảo vệ độc lập, tự do và bài học lịch sử”

Là nhân chứng lịch sử của ngày 23 mùa Thu ấy, đồng chí Võ Anh Tuấn, nguyên Phó Giám đốc Sở Giáo dục Nam bộ, nay đã 93 tuổi, từng là thư ký của Bộ trưởng Ngoại giao Ung Văn Khiêm, Đại sứ làm nhiệm vụ tại nhiều nước như Cuba, Zimbabwe, Nam Tư, Hy Lạp… cho biết về phong trào Thanh niên tiền phong như là sự sáng tạo vĩ đại của phong trào nhân dân yêu nước ở Nam kỳ. Với nòng cốt là bác sĩ Phạm Ngọc Thạch, một đảng viên cộng sản, phong trào Thanh niên tiền phong vốn để tập hợp những thanh niên thân Nhật đã được ta “tương kế, tựu kế” lèo lái, dẫn dắt trở thành một “đạo quân chính trị” hùng hậu, có vai trò quan trọng dưới sự lãnh đạo của Đảng trong Cách mạng Tháng Tám và Nam bộ kháng chiến.

Như truyền thống bao đời, phụ nữ Sài Gòn - Chợ Lớn - Gia Định tích cực tham gia vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp tái xâm lược. Chủ tịch Hội Phụ nữ Việt Nam TPHCM Nguyễn Trần Phượng Trân cho biết hưởng ứng lời kêu gọi bất hợp tác với địch của Ủy ban kháng chiến Nam Bộ, cán bộ, hội viên phụ nữ đã tích cực tham gia kháng chiến (lên đường chiến đấu, tham gia các tổ cứu thương, các đội tự vệ…); vận động, thuyết phục, giúp đỡ người dân tản cư; chị em tiểu thương và thương gia Sài Gòn - Chợ Lớn đồng loạt tổ chức bãi thị, đình chỉ mọi sinh hoạt, không mở cửa hàng… Đặc biệt là sự nâng cao nhận thức của phụ nữ Sài Gòn - Chợ Lớn - Gia Định trong tham gia xây dựng chính quyền cách mạng khi hăng hái tham gia Tổng tuyển cử bầu Quốc hội Khóa I (ngày 6/1/1946) và cùng thảo luận bản Hiến pháp đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Tư lệnh Bộ Tư lệnh TPHCM Thiếu tướng Nguyễn Văn Nam phát biểu tại Hội thảo Tư lệnh Bộ Tư lệnh TPHCM Thiếu tướng Nguyễn Văn Nam phát biểu tại Hội thảo

Thiếu tướng Nguyễn Văn Nam, Tư lệnh Bộ Tư lệnh TPHCM, phân tích về lực lượng vũ trang Sài Gòn - Chợ Lớn - Gia Định trong tiến công, bao vây kìm chân địch trong những ngày Nam bộ kháng chiến, một lần nữa khẳng định truyền thống “từ nhân dân mà ra” của quân đội ta. Kế thừa truyền thống kiên cường, bất khuất của dân tộc, dưới sự lãnh đạo của Đảng, người dân Sài Gòn - Chợ Lớn - Gia Định đã phải đứng lên cầm vũ khí chống lại sự gây hấn và xâm lược của thực dân Pháp, bảo vệ nền độc lập. Trước tình thế cấp bách, lực lượng vũ trang công nhân (Tổng Công đoàn Nam bộ) được khẩn trương thành lập, chính thức hóa một bộ phận lực lượng vũ trang quần chúng, giữ vai trò nòng cốt trong chiến đấu và xây dựng lực lượng vũ trang tại TP lúc bấy giờ. Ở ngoại ô và nông thôn ven đô Sài Gòn - Chợ Lớn, các đảng viên “Giải phóng” tập hợp quần chúng vũ trang, chủ yếu là nông dân, tự nguyện thoát ly để thành lập các đơn vị bộ đội, mang tên người đứng đầu đơn vị. Các đơn vị “bộ đội” này trang bị vũ khí thô sơ nhưng đều là những nhân cốt trung kiên để xây dựng, phát triển lực lượng vũ trang cách mạng.

Nhiều bài học kinh nghiệm ý nghĩa để lại

Tại hội thảo, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng Ban Tuyên giáo Thành ủy TPHCM Phan Nguyễn Như Khuê nhận định trải qua 15 tháng chiến đấu chống lại quân thù, quân và dân Sài Gòn - Chợ Lớn - Gia Định gánh vác trọng trách “đi trước” cùng quân dân Nam bộ đã giữ vững và đẩy mạnh cuộc kháng chiến, làm thất bại từng bước kế hoạch xâm lược của kẻ thù, khắc phục những khó khăn, thử thách, đưa cuộc cách mạng của quân và dân ta từng bước đi đến thắng lợi hoàn toàn.

Trưởng Ban Tuyên giáo Thành ủy TPHCM Phan Nguyễn Như Khuê phát biểu tại Hội thảo Trưởng Ban Tuyên giáo Thành ủy TPHCM Phan Nguyễn Như Khuê phát biểu tại Hội thảo

Theo đồng chí Phan Nguyễn Như Khuê, tiếp thu những giá trị to lớn của thời kỳ lịch sử ấy, có thể đúc kết một số bài học kinh nghiệm góp vào nền tảng xây dựng và phát triển TPHCM hiện nay là: bài học về phát huy sức mạnh quần chúng nhân dân trong thực hiện sự nghiệp cách mạng; trong mọi hoàn cảnh, điều kiện, phải không ngừng xây dựng, chỉnh đốn Đảng, nâng cao năng lực lãnh đạo toàn diện của Đảng bộ ngang tầm với nhiệm vụ và đòi hỏi của Đảng và nhân dân TP; giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo trực tiếp, tuyệt đối về mọi mặt của Đảng đối với lực lượng vũ trang nhân dân, xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân đủ sức gánh vác nhiệm vụ bảo vệ Đảng, bảo vệ Nhà nước, bảo vệ nhân dân.

Thiếu tướng Đào Tuấn Anh (Phó Giám đốc Học viện Quốc phòng) cho rằng sự kiện ngày 23/9/1945 và cuộc chiến đấu của quân và dân Sài Gòn - Gia Định mở đầu cuộc kháng chiến trường kỳ của nhân dân Nam bộ chống thực dân Pháp xâm lược để lại nhiều bài học kinh nghiệm quý về xây dựng Đảng, xây dựng lực lượng vũ trang, xây dựng căn cứ địa kháng chiến…, trong đó kinh nghiệm về huy động lực lượng cho kháng chiến vẫn có ý nghĩa rất quan trọng với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hiện nay. Điển hình như xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc tạo nền tảng vững chắc xây dựng nền quốc phòng toàn dân và an ninh nhân dân. Xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân là xây dựng toàn diện trên tất cả các lĩnh vực, trên mọi địa bàn cả nước, phải phát huy tốt nhất trong thời bình và đáp ứng tốt nhất khi có chiến tranh xảy ra.

Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Trung tướng Nguyễn Tân Cương phát biểu bế mạc Hội thảo Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Trung tướng Nguyễn Tân Cương phát biểu bế mạc Hội thảo

Phát biểu bế mạc hội thảo, Trung tướng Nguyễn Tân Cương, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, một lần nữa nhấn mạnh dưới sự lãnh đạo của Đảng, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh, trực tiếp là Xứ ủy, UBND và Ủy ban kháng chiến Nam Bộ, quân và dân Nam Bộ, với sự ủng hộ, chi viện của đồng bào cả nước, đã thể hiện tinh thần chủ động, sáng tạo, ý chí, quyết tâm bảo vệ nền độc lập tự do của Tổ quốc, anh dũng chiến đấu. Hội thảo lần này góp phần phản ánh, phân tích và đánh giá nhiều nội dung sâu sắc về Nam Bộ kháng chiến, qua đó rút ra những bài học lịch sử và kinh nghiệm quý về sự lãnh đạo, chỉ đạo chiến lược của Đảng, về sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, về sức mạnh nhân tố chính trị - tinh thần…, đồng thời gợi mở những vấn đề tiếp tục nghiên cứu, vận dụng vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.

Ngọc Tuyết - Long Hồ


Ý kiến bạn đọc

refresh
 

Tổng lượt bình luận

Tin khác

Thông báo