“Bạn đang nghe mẩu chuyện “Bác Hồ với tinh thần tự học”. Mùa hè năm 1911, khi đặt chân đến nước Pháp, mọi hoạt động, sinh hoạt hàng ngày, cả công việc mưu sinh lẫn hành trình tìm đường cứu nước của Bác đều gắn với tiếng Pháp. Từ đó, Bác tự đặt cho mình quyết tâm: Nhất định phải học nói, học viết cho kỳ được...”.
Cán bộ, công chức thành người kể chuyện
Giọng đọc ấy không phải của một phát thanh viên chuyên nghiệp, mà của chị Trần Ngọc Tuyết Thanh, chuyên viên Ban Xây dựng Đảng, Đảng ủy phường Chợ Lớn (TPHCM). Những ngày qua, sau khi chuyên mục “Radio Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh” phát sóng trên fanpage của phường, điện thoại chị liên tục nhận được những tin nhắn của bạn bè, đồng nghiệp, người thân chia sẻ lại đoạn clip do chị thể hiện.
Phía sau vài phút lên sóng là cả tuần chuẩn bị đầy tâm huyết. Tan giờ làm, chị Thanh nán lại cơ quan để tìm mẩu chuyện phù hợp nhất. Về đến nhà, chị tranh thủ luyện giọng trước khi ngủ, rồi tự mày mò thiết kế đồ họa để sản phẩm chỉn chu hơn khi phát hành. Niềm vui của chị không chỉ đến từ sự đón nhận của người nghe, mà còn bởi trong quá trình chuẩn bị, những điều về tư tưởng, đạo đức, phong cách của Bác dường như ngấm dần vào nhận thức và cách làm việc của chị.
Bà Trần Thị Tuyết Hạnh, Phó trưởng Ban Xây dựng Đảng, Đảng ủy phường Chợ Lớn, cho biết, nhiều năm qua, việc xây dựng Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh đã được triển khai sâu rộng tại cơ sở. Tuy nhiên, trăn trở lớn nhất vẫn là làm sao để việc tuyên truyền không khô cứng, không dừng ở khẩu hiệu hay những nội dung trưng bày mang tính hình thức. Từ thực tế đó, đầu năm nay, phường Chợ Lớn cho ra đời mô hình “Radio Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh”. Mỗi tuần, chương trình phát 2 số trên fanpage của phường. Đi cùng phần âm thanh là thông tin đồ họa ngắn gọn, trực quan, tóm tắt nội dung câu chuyện và bài học rút ra. Điểm nhấn là từ khâu chọn chuyện, viết lời dẫn, đọc lời bình cho đến thiết kế hình ảnh… đều do đội ngũ cán bộ, công chức của phường thực hiện.
Theo bà Trần Thị Tuyết Hạnh, giá trị chính của mô hình nằm ở quá trình chuẩn bị và kể chuyện về Bác. Quá trình chuẩn bị đã giúp mỗi cán bộ, đảng viên thực hiện chương trình tự soi chiếu, nhìn lại thái độ phục vụ người dân và cách ứng xử trong công việc hàng ngày. Khi người học Bác cũng là người kể, người kể cũng là người lan tỏa, mỗi cán bộ, đảng viên thực sự trở thành một tuyên truyền viên hiệu quả. Đó chính là điều mô hình “Radio Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh” hướng tới.
Sau một thời gian phát sóng, sức lan tỏa của cách làm này đã được áp dụng trong các cuộc họp chi bộ ở khu phố. Việc gắn tên người kể vào từng số phát sóng cũng tạo ra sự mong đợi, khích lệ và cả ý thức trách nhiệm đối với mỗi cá nhân tham gia. Thời gian tới, phường Chợ Lớn dự kiến tích hợp mã QR tại các hội quán, di tích, phát thanh song ngữ Việt - Hoa; từ đó đưa Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh gần hơn với đời sống văn hóa, xã hội và nhiệm vụ chính trị của địa phương.
Gần gũi với học sinh
Hiện nay, nhiều trường học tại TPHCM đang tìm cách để Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh thực sự hiện diện trong đời sống học đường, gần gũi với từng lứa tuổi.
Tại Trường Tiểu học Hoàng Văn Thụ (phường Tân Sơn Nhất, TPHCM), Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh được xây dựng như một “không gian giáo dục mở”, thân thuộc với học sinh tiểu học. Trong một góc trưng bày rực rỡ sắc màu, những bức vẽ về Bác Hồ do chính học sinh thực hiện được treo ngay ngắn bên cạnh các tư liệu, hình ảnh về cuộc đời và sự nghiệp của Người. Giờ ra chơi, các em ríu rít đứng xem tranh, chỉ cho nhau từng nét vẽ, từng câu chuyện nhỏ được thầy cô giới thiệu. Có em chăm chú ngắm bức tranh Bác Hồ với thiếu nhi, có em lại dừng trước những lời dạy ngắn gọn về “Cần, Kiệm, Liêm, Chính” được trình bày bằng hình ảnh sinh động, bắt mắt.
Không gian ấy dần trở thành điểm đến quen thuộc trong các giờ sinh hoạt dưới cờ, sinh hoạt Đội và các hoạt động ngoại khóa. Những giá trị tốt đẹp về đạo đức, lối sống không còn nằm yên trên trang giấy, mà được chuyển hóa thành các hội thi kể chuyện, giới thiệu sách, đố vui lịch sử, để học sinh được tiếp cận bằng sự hứng thú tự nhiên của lứa tuổi mình.
Ông Nguyễn Đức Anh Khoa, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hoàng Văn Thụ, cho hay, việc xây dựng Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh trong trường học không chỉ nhằm giáo dục lòng yêu nước cho học sinh, mà còn là dịp để đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên tự soi rọi, rèn luyện tác phong, trách nhiệm và kỷ luật nghề nghiệp. Khi hình ảnh và tư tưởng của Bác được đưa vào môi trường giáo dục một cách gần gũi, sáng tạo, đó cũng sẽ là nguồn khơi mở cho nhiều sáng kiến mới của đội ngũ giáo viên trẻ trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay.
Khi những cán bộ, đảng viên, giáo viên, học sinh… tham gia, hòa mình vào Không gian văn hóa Hồ Chí Minh để tự suy ngẫm, tự đối chiếu và tự điều chỉnh mình, thì việc học tập, làm theo Bác đã thật sự trở thành một phần trong nếp nghĩ, cách làm, cách sống hàng ngày. Đó cũng là lúc những giá trị về tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh được lan tỏa một cách tự nhiên, sống động nhất giữa đời thường.